Chăm sóc bàn chân mỗi ngày cho người tiểu đường

Người tiểu đường dễ bị tổn thương bàn chân mà không cảm thấy đau; kiểm tra chân mỗi ngày, rửa bằng nước ấm, lau khô kẽ ngón và không đi chân trần giúp phát hiện sớm và tránh loét.

Tác giả: Thinhnd Bác sĩ duyệt: Nguyễn Thuỳ LinhĐăng · Cập nhật · 2 phút đọc

Ý chính

  • Tiểu đường có thể làm giảm cảm giác ở bàn chân nên vết thương nhỏ dễ bị bỏ qua.
  • Kiểm tra bàn chân mỗi ngày, dùng gương hoặc nhờ người nhà xem lòng bàn chân.
  • Rửa chân nước ấm (không nóng), lau khô kẽ ngón; không bôi kem vào kẽ ngón.
  • Không đi chân trần, kể cả trong nhà; đi khám ngay khi có vết loét, sưng đỏ, đổi màu da.

Vì sao bàn chân người tiểu đường cần được chăm sóc đặc biệt?

Đường huyết cao kéo dài có thể làm tổn thương dây thần kinh (giảm cảm giác) và mạch máu ở chân (máu nuôi kém). Khi đó, một vết phồng do giày chật hay một mảnh sỏi nhỏ có thể gây vết thương mà bạn không thấy đau, vết thương lại lâu lành và dễ nhiễm trùng. Phát hiện sớm giúp điều trị kịp và tránh biến chứng nặng.

Việc cần làm mỗi ngày

  1. Kiểm tra bàn chân: mu chân, lòng bàn chân, gót và kẽ các ngón. Tìm vết cắt, vết phồng, chai, vùng sưng đỏ, nóng, đổi màu, móng mọc quặp. Dùng gương hoặc nhờ người nhà nếu khó nhìn.
  2. Rửa chân bằng nước ấm, xà phòng dịu nhẹ. Thử nhiệt độ nước bằng tay hoặc khuỷu tay trước (chân có thể không cảm nhận được nước quá nóng). Không ngâm chân lâu.
  3. Lau thật khô, đặc biệt là kẽ ngón.
  4. Bôi kem dưỡng mỏng lên mu và lòng bàn chân nếu da khô, không bôi vào kẽ ngón.
  5. Đi tất sạch, khô, không quá chật ở cổ chân.

Giày dép và móng chân

  • Không đi chân trần, kể cả trong nhà.
  • Chọn giày vừa chân, mũi rộng, đế êm; mua giày vào buổi chiều (lúc chân hơi to hơn).
  • Kiểm tra bên trong giày trước khi mang: sỏi, đinh, đường may cộm.
  • Cắt móng thẳng ngang, dũa nhẹ cạnh sắc; nếu mắt kém hoặc móng dày, nhờ nhân viên y tế cắt.
  • Không tự cắt chai, mụn cóc, không dùng thuốc ăn mòn da.
  • Không chườm túi nước nóng, không hơ chân gần bếp, lò sưởi.

Khám bàn chân định kỳ

Mỗi lần đi khám, hãy cởi giày tất để bác sĩ xem chân. Ít nhất mỗi năm một lần, bác sĩ sẽ kiểm tra cảm giác và mạch máu ở bàn chân để phát hiện sớm tổn thương.

Khi nào cần đi khám ngay?

  • Vết thương, vết loét không lành sau vài ngày, hoặc chảy dịch, có mùi.
  • Bàn chân sưng, đỏ, nóng, hoặc đổi màu tím, đen.
  • Đau, tê bì, châm chích tăng dần.
  • Kèm sốt — có thể là nhiễm trùng, cần khám ngay trong ngày.

Câu hỏi thường gặp

Có nên ngâm chân nước muối ấm mỗi tối không?

Không nên ngâm lâu vì da dễ khô nứt và có nguy cơ bỏng nếu nước quá nóng mà chân không cảm nhận được. Chỉ cần rửa nhanh bằng nước ấm và lau khô.

Có vết chai ở lòng bàn chân thì xử lý thế nào?

Không tự gọt hoặc dùng thuốc làm bong chai. Hãy để nhân viên y tế xử lý và kiểm tra giày dép có gây cọ xát không.

Đi dép tông có được không?

Nên hạn chế vì dép tông không bảo vệ ngón chân và quai kẹp giữa ngón dễ gây trầy xước. Ưu tiên giày hoặc dép có quai hậu, che kín mũi.

Tài liệu tham khảo

  • CDC — Your Feet and Diabetes, Centers for Disease Control and Prevention.
  • American Diabetes Association. Standards of Care in Diabetes—2026. Diabetes Care 2026;49(Suppl 1), Section 12: Retinopathy, Neuropathy, and Foot Care.
  • Bộ Y tế. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị đái tháo đường típ 2 (ban hành kèm Quyết định 5481/QĐ-BYT ngày 30/12/2020).

Cần bác sĩ xem trường hợp của bạn?

Đặt lịch khám video hoặc tại phòng khám với bác sĩ chuyên khoa Nội tiết.

Đặt lịch khám

Bài liên quan